สินเชื่อOD

เขียนโดย : สุฑามาศ พูลสวัสดิ์ ตรวจทานโดย: วิรัช หลักคำ

นโยบายบรรณาธิการและการอัปเดตเนื้อหา

อัปเดตล่าสุด : 11 กันยายน 2569

สินเชื่อ OD หรือ Overdraft คือวงเงินเบิกเกินบัญชีที่ช่วยให้ธุรกิจสามารถใช้เงินเกินกว่ายอดคงเหลือในบัญชี ภายในวงเงินที่ได้รับอนุมัติ เหมาะกับค่าใช้จ่ายระยะสั้นในช่วงที่วันจ่ายเงินเกิดขึ้นก่อนวันที่รายรับกลับเข้ามา เช่น ค่าสินค้า ค่าวัตถุดิบ ค่าแรง ค่าขนส่ง หรือค่าใช้จ่ายดำเนินงาน 

ความแตกต่างสำคัญระหว่าง OD กับสินเชื่อแบบเงินก้อน คือธุรกิจไม่จำเป็นต้องรับเงินทั้งหมดออกมาใช้ตั้งแต่วันแรก แต่สามารถใช้เฉพาะส่วนที่ต้องการภายในวงเงิน และภาระดอกเบี้ยโดยทั่วไปสัมพันธ์กับยอดที่ใช้จริง ระยะเวลาที่มียอดคงค้าง และเงื่อนไขของผู้ให้บริการ

ดังนั้น ก่อนพิจารณา OD คำถามสำคัญไม่ได้มีเพียงว่า “ขอวงเงินได้เท่าไร” แต่ควรถามด้วยว่า ธุรกิจต้องใช้เงินช่วงใด ใช้เพื่ออะไร และเงินที่จะกลับเข้ามาลดยอด OD จะมาจากกิจกรรมใดของธุรกิจ

วงเงิน OD คืออะไร

ลองสมมติว่าธุรกิจได้รับอนุมัติวงเงิน OD 500,000 บาท

วันนี้ในบัญชีมีเงิน 100,000 บาท แต่กิจการต้องชำระค่าสินค้า 250,000 บาท หากบัญชีและเงื่อนไขวงเงินรองรับ ธุรกิจสามารถใช้วงเงิน OD ในส่วนที่ขาดประมาณ 150,000 บาทได้

ต่อมาเมื่อลูกค้าชำระเงินเข้าบัญชี เงินที่เข้ามาจะช่วยลดส่วนที่เบิกเกินบัญชีตามกลไกและเงื่อนไขของบัญชีนั้น

สิ่งที่ควรแยกให้ออกคือ

วงเงินที่ได้รับอนุมัติ

กับ

ยอด OD ที่กำลังใช้อยู่จริง

ได้รับวงเงิน 500,000 บาท ไม่ได้หมายความว่าธุรกิจใช้เงินไปแล้ว 500,000 บาทตั้งแต่วันแรก หากยังไม่ได้เบิกใช้วงเงินทั้งหมด

จุดนี้ทำให้ OD เหมาะกับธุรกิจที่มีความต้องการเงินระยะสั้นไม่เท่ากันในแต่ละช่วง เช่น บางสัปดาห์อาจไม่ต้องใช้เลย แต่บางช่วงต้องใช้เพื่อรองรับค่าวัตถุดิบหรือค่าใช้จ่ายก่อนวันที่รายรับเข้ามา

เงินเบิกเกินบัญชีคืออะไร

คำว่า “เบิกเกินบัญชี” หมายถึง การที่บัญชีสามารถมียอดใช้จ่ายเกินกว่าเงินที่มีอยู่จริงได้ ภายในขอบเขตวงเงินที่ได้รับอนุมัติ

ตัวอย่างเช่น บัญชีมีเงิน 50,000 บาท แต่ต้องจ่ายค่าสินค้า 120,000 บาท หากมีวงเงิน OD รองรับ ส่วนต่างประมาณ 70,000 บาทอาจกลายเป็นยอด OD ที่กิจการใช้อยู่

ดังนั้น OD ไม่ใช่เงินก้อนที่ถูกโอนเข้าบัญชีทั้งหมดตั้งแต่ต้น แต่มีลักษณะคล้าย “พื้นที่วงเงิน” ที่พร้อมให้ธุรกิจใช้เมื่อกระแสเงินสดของกิจการขาดช่วง

นี่เป็นความแตกต่างสำคัญจาก Term Loan ซึ่งผู้กู้ได้รับเงินก้อน แล้วชำระคืนตามระยะเวลาและตารางที่กำหนด

สินเชื่อ OD คิดดอกเบี้ยอย่างไร

สิ่งที่ผู้ประกอบการควรเข้าใจคือ วงเงินอนุมัติกับยอดที่ใช้จริงไม่ใช่ตัวเลขเดียวกัน

ตัวอย่างเช่น ได้รับอนุมัติ OD 1 ล้านบาท แต่ใช้จริงเพียง 200,000 บาท ต้นทุนไม่ได้เกิดในลักษณะเดียวกับการรับเงินกู้ 1 ล้านบาทออกมาใช้ทั้งหมดตั้งแต่ต้น

โดยทั่วไป ภาระดอกเบี้ยของ OD จะสัมพันธ์กับ

ยอดที่ใช้จริง

อัตราดอกเบี้ยตามเงื่อนไข

และจำนวนวันที่มียอดคงค้าง

ดังนั้น การเปรียบเทียบ OD ไม่ควรดูเพียงอัตราดอกเบี้ยต่อปี แต่ควรดูด้วยว่า ธุรกิจจะใช้เงินจำนวนเท่าไร และคาดว่าจะใช้กี่วัน

ยิ่งยอดที่ใช้สูงและถือยอดไว้นาน ต้นทุนก็มีแนวโน้มสูงขึ้น

หากต้องการทดลองดูผลจากยอดที่ใช้และจำนวนวันที่ใช้ สามารถใช้เครื่องมือคำนวณเบื้องต้นได้ที่

เครื่องคำนวณวงเงินเบิกเกินบัญชี OD

OD เหมาะกับธุรกิจแบบไหน

OD เหมาะกับธุรกิจที่มีรายรับจากการดำเนินงาน แต่วันที่ต้องจ่ายเงินกับวันที่ได้รับเงินไม่ตรงกัน

ตัวอย่างเช่น

ธุรกิจต้องชำระค่าสินค้าให้ Supplier วันที่ 5

แต่ลูกค้าจะชำระเงินวันที่ 20

ระหว่างวันที่ 5 ถึงวันที่ 20 กิจการจึงมีช่องว่างของกระแสเงินสด แม้ธุรกิจอาจมีกำไรจากการขายรายการนั้นก็ตาม

สถานการณ์ลักษณะนี้เป็นตัวอย่างของการใช้วงเงินระยะสั้นเพื่อเชื่อมช่วงเวลาระหว่างเงินออกกับเงินเข้า

แต่การรู้เพียงว่า “ต้องใช้เงินหมุน” ยังไม่เพียงพอ เพราะธุรกิจควรทราบด้วยว่า จุดที่เงินขาดมากที่สุดอยู่ช่วงใด และเงินที่จะกลับเข้ามาลดยอด OD มาจากรายการใด

หากต้องการดูวิธีวิเคราะห์วันที่เงินออก วันที่เงินเข้า และช่วงที่กระแสเงินสดขาดมากที่สุด สามารถอ่านต่อได้ที่

สินเชื่อ OD ไม่มีหลักประกันกับเงินทุนหมุนเวียน ใช้อย่างไรเมื่อเงินเข้าไม่ตรงกับเงินออก

OD ไม่ได้เหมาะกับค่าใช้จ่ายทุกประเภท

ความยืดหยุ่นของ OD ไม่ได้หมายความว่าสามารถนำไปใช้กับค่าใช้จ่ายทุกประเภทได้อย่างเหมาะสม

หากกิจการต้องซื้อเครื่องจักร สร้างโรงงาน รีโนเวทสถานที่ หรือลงทุนในสินทรัพย์ที่ต้องใช้เวลาหลายปีจึงจะสร้างผลตอบแทน การนำวงเงินระยะสั้นไปใช้ทั้งหมดอาจทำให้ระยะเวลาของแหล่งเงินไม่สัมพันธ์กับระยะเวลาของการลงทุน

หลักที่ควรพิจารณาคือ

ค่าใช้จ่ายระยะสั้น ควรใช้แหล่งเงินที่เหมาะกับรอบระยะสั้น

การลงทุนระยะยาว ควรพิจารณาแหล่งเงินที่มีระยะเวลาชำระสอดคล้องกับการใช้งาน

ตัวอย่างเช่น เงินสำหรับซื้อสินค้ามาขายภายใน 30–60 วัน มีลักษณะแตกต่างจากเงินสำหรับซื้อเครื่องจักรที่ใช้งาน 5–10 ปี

การเลือกผลิตภัณฑ์จึงควรเริ่มจากวัตถุประสงค์และระยะเวลาที่เงินจะถูกใช้ ไม่ใช่เลือกจากความสะดวกในการเบิกเพียงอย่างเดียว

OD กับ Term Loan ต่างกันอย่างไร

OD เน้นความยืดหยุ่น ธุรกิจสามารถใช้และลดวงเงินตามกระแสเงินสดจริงได้ จึงเหมาะกับความต้องการที่เกิดขึ้นเป็นรอบหรือเกิดเฉพาะบางช่วง

ส่วน Term Loan เป็นสินเชื่อเงินก้อนที่มีระยะเวลาชำระชัดเจน เหมาะกับกรณีที่ต้องใช้เงินจำนวนหนึ่งต่อเนื่องเป็นระยะเวลานาน เช่น ซื้อเครื่องจักร ปรับปรุงสถานที่ หรือขยายกำลังการผลิต

วิธีคิดที่ช่วยแยกสองผลิตภัณฑ์ได้ง่ายคือถามว่า

“เงินก้อนนี้จะถูกใช้กี่วัน หรือถูกใช้กี่ปี”

ถ้าใช้ช่วงสั้นและมีรายรับกลับมาลดวงเงินได้ OD อาจเหมาะกว่า

แต่ถ้าต้องใช้เงินก้อนนั้นต่อเนื่องหลายปี การใช้แหล่งเงินระยะยาวอาจสอดคล้องกว่า

OD กับ Factoring ต่างกันอย่างไร

OD และ Factoring สามารถช่วยเรื่องสภาพคล่องได้เหมือนกัน แต่แก้ปัญหาคนละจุด

OD เป็นวงเงินที่สามารถใช้รองรับค่าใช้จ่ายระยะสั้นหลายประเภทภายในเงื่อนไขที่กำหนด

ส่วน Factoring หรือ Invoice Financing จะเชื่อมโยงกับลูกหนี้การค้าหรือ Invoice ที่เกิดขึ้นจากการขายสินค้าและบริการมากกว่า

ตัวอย่างเช่น หากธุรกิจส่งสินค้าเรียบร้อยแล้ว ออก Invoice แล้ว แต่ต้องรออีก 60 วันกว่าลูกค้าจะชำระ ปัญหาหลักอาจอยู่ที่เงินติดอยู่ในลูกหนี้

แต่หากกิจการมีค่าใช้จ่ายหลายประเภท เช่น ต้องจ่ายค่าสินค้า ค่าแรง และค่าขนส่งก่อนรายรับเข้ามา OD อาจมีความยืดหยุ่นมากกว่า

ดังนั้นก่อนเลือกระหว่าง OD กับ Factoring ควรถามก่อนว่า

“เงินของธุรกิจติดอยู่ตรงไหน”

ไม่ใช่ถามเพียงว่า “แบบไหนวงเงินสูงกว่า”

สินเชื่อ OD มีหลักประกันและไม่มีหลักประกันต่างกันอย่างไร

OD มีได้ทั้งกรณีที่มีทรัพย์สินรองรับ และกรณีที่ไม่ใช้ที่ดิน บ้าน หรืออาคารเป็นหลักประกัน

สำหรับ OD แบบไม่มีหลักประกัน ผู้ให้บริการยังต้องประเมินความสามารถทางการเงินของกิจการ เพียงแต่จะให้น้ำหนักกับข้อมูลอื่นมากขึ้น เช่น

Statement

รายได้ของธุรกิจ

ภาระเดิม

ประวัติการชำระ

อายุธุรกิจ

เอกสารการค้า

และความสมเหตุสมผลของวงเงินที่ขอ

ดังนั้นคำว่า “ไม่มีหลักประกัน” ไม่ได้หมายความว่าไม่มีการตรวจสอบความสามารถในการชำระ

หากต้องการดูรายละเอียดว่าผู้พิจารณามองอะไรเมื่อไม่มีอสังหาริมทรัพย์เป็นหลักประกัน สามารถอ่านต่อได้ที่

สินเชื่อ OD ไม่มีหลักประกัน วงเงินเบิกเกินบัญชี (Overdraft)

ได้วงเงิน OD แล้ว ควรใช้ทั้งหมดหรือไม่

ไม่จำเป็น

วงเงินที่ได้รับอนุมัติคือขอบเขตสูงสุดที่สามารถใช้ได้ตามเงื่อนไข ไม่ใช่เป้าหมายว่าธุรกิจต้องเบิกออกมาใช้ให้ครบ

ตัวอย่างเช่น กิจการมี OD 1 ล้านบาท แต่ในช่วงปกติใช้เพียง 300,000–400,000 บาท การเหลือพื้นที่วงเงินไว้บางส่วนอาจช่วยให้ธุรกิจมีความยืดหยุ่นมากกว่า หากเกิดเหตุการณ์ที่รายรับเข้าช้ากว่าคาดหรือมีค่าใช้จ่ายเร่งด่วน

สิ่งที่ควรดูจึงไม่ใช่เพียงว่า

“วงเงินเหลือเท่าไร”

แต่ควรถามว่า

“หลังใช้วงเงินแล้ว ธุรกิจยังมีพื้นที่รับเหตุการณ์ที่ผิดจากแผนหรือไม่”

หากมีวงเงินอยู่แล้ว และต้องการประเมินว่าควรใช้เท่าไรหรือควรเหลือวงเงินสำรองเพียงใด สามารถอ่านต่อได้ที่

วงเงิน OD พร้อมใช้สำหรับธุรกิจ ควรเบิกเมื่อไร และควรเหลือวงเงินสำรองอย่างไร

ก่อนขอวงเงิน OD ควรเตรียมอะไร

ในทางปฏิบัติ ผู้ประกอบการควรสามารถอธิบายเหตุผลของวงเงินที่ต้องการได้มากกว่าการบอกว่า

“ต้องการเงินหมุน 500,000 บาท”

คำอธิบายที่ชัดกว่าคือ

ธุรกิจต้องจ่ายเงินเรื่องใด

ต้องจ่ายช่วงไหน

ปกติรายรับเข้าช่วงใด

รายรับหลักมาจากลูกค้าประเภทใด

และเหตุใดวงเงินที่ต้องการจึงสัมพันธ์กับขนาดของกิจการ

ตัวอย่างเช่น

กิจการต้องจ่าย Supplier ประมาณ 400,000 บาททุกต้นเดือน ขณะที่ลูกค้าหลักชำระระหว่างวันที่ 20–30 ของเดือน

คำอธิบายลักษณะนี้ทำให้เห็นที่มาของความต้องการเงินได้ดีกว่าการระบุวงเงินเพียงตัวเลขเดียว

หากต้องการดูขั้นตอนการเตรียมคำขอและกระบวนการพิจารณา สามารถอ่านต่อได้ที่

ขั้นตอนง่าย ๆ ในการขอสินเชื่อ OD ไม่มีหลักประกัน

ธุรกิจใหม่สามารถขอ OD ได้หรือไม่

ธุรกิจใหม่อาจมีข้อจำกัดมากกว่ากิจการที่เปิดมาหลายปี เพราะมีข้อมูลย้อนหลังน้อย รายรับอาจยังไม่สม่ำเสมอ และประวัติการเดินบัญชีอาจยังไม่ยาวพอให้เห็นรูปแบบได้ชัดเจน

แต่การพิจารณาไม่ได้มีเพียงอายุธุรกิจ

ข้อมูลที่ช่วยอธิบายกิจการได้ เช่น

ยอดขายจริง

Statement

เอกสารภาษี

PO

Invoice

Contract

และหลักฐานที่เชื่อมโยงรายรับกับธุรกิจ

ล้วนมีความสำคัญ

โดยเฉพาะธุรกิจใหม่ การทำให้เงินจากการขายเข้าสู่บัญชีธุรกิจอย่างสม่ำเสมอ จะช่วยให้เห็นรูปแบบรายรับและกระแสเงินสดได้ชัดกว่าการใช้หลายบัญชีโดยไม่มีระบบ

ผู้ประกอบการที่อยู่ในช่วงเริ่มต้นสามารถอ่านเพิ่มเติมได้ที่

OD ไม่มีหลักประกัน สำหรับธุรกิจใหม่

ความเข้าใจผิดเกี่ยวกับสินเชื่อ OD ที่พบได้บ่อย

ความเข้าใจผิดข้อแรกคือ

“ได้รับวงเงินแล้ว ควรใช้ให้เต็มเพื่อให้คุ้ม”

จริง ๆ แล้ววงเงินที่ยังไม่ได้ใช้ยังมีประโยชน์ในฐานะพื้นที่สำรองของธุรกิจ และการใช้วงเงินมากขึ้นก็อาจทำให้ต้นทุนเพิ่มขึ้นตามยอดและระยะเวลาที่ใช้

ความเข้าใจผิดข้อที่สองคือ

“OD ใช้แทนเงินลงทุนระยะยาวได้”

แม้ OD จะมีความยืดหยุ่น แต่การนำไปใช้กับสินทรัพย์ที่ต้องใช้เวลาหลายปีกว่าจะคืนทุน อาจทำให้โครงสร้างเงินไม่สัมพันธ์กับวัตถุประสงค์

ความเข้าใจผิดข้อที่สามคือ

“ไม่มีหลักประกัน แปลว่าไม่ตรวจข้อมูลทางการเงิน”

ในความเป็นจริง ผู้ให้บริการยังต้องประเมินรายได้ กระแสเงินสด ภาระเดิม เอกสารธุรกิจ และความสามารถในการชำระ

วงเงิน OD คืออะไร ต่างจากยอดเงินในบัญชีอย่างไร

วงเงิน OD เป็นสิทธิในการใช้เงินเกินยอดคงเหลือในบัญชีภายในเพดานที่ได้รับอนุมัติ

ส่วนยอดเงินในบัญชีคือเงินของกิจการที่มีอยู่จริง ณ เวลานั้น

ตัวอย่างเช่น

มีเงินในบัญชี 100,000 บาท

มี OD 500,000 บาท

ไม่ได้หมายความว่าธุรกิจมีเงินสดของตัวเอง 600,000 บาท

เพราะ 500,000 บาทเป็นวงเงินที่สามารถเรียกใช้ได้ตามเงื่อนไข ไม่ใช่เงินของกิจการที่มีอยู่แล้ว

การแยกสองตัวเลขนี้ออกจากกันช่วยให้วางแผนสภาพคล่องได้แม่นขึ้น

วงเงิน OD คืออะไรเมื่อเทียบกับวงเงินสินเชื่อทั่วไป

คำว่า “วงเงิน” หมายถึงเพดานสูงสุดที่ได้รับอนุมัติให้ใช้ภายใต้เงื่อนไข

แต่รูปแบบการใช้วงเงินแตกต่างกันตามผลิตภัณฑ์

OD สามารถมีการใช้และลดวงเงินได้ตามเงินเข้าออกของบัญชี

ขณะที่สินเชื่อเงินก้อน เมื่อรับเงินออกมาแล้ว จะมียอดหนี้ตามจำนวนเงินที่ได้รับ และชำระคืนตามตาราง

ดังนั้นแม้จะใช้คำว่า “วงเงิน” เหมือนกัน แต่กลไกการใช้งานไม่จำเป็นต้องเหมือนกัน

เงินเบิกเกินบัญชีเหมาะกับการใช้ระยะยาวหรือไม่

โดยธรรมชาติ OD เหมาะกับการจัดการสภาพคล่องระยะสั้นมากกว่า

หากธุรกิจใช้ยอดสูงต่อเนื่องเป็นเวลานาน และเงินที่เข้าบัญชีไม่สามารถลดยอดลงได้อย่างมีนัยสำคัญ ควรกลับมาตรวจสอบว่าสิ่งที่กำลังเกิดขึ้นยังเป็น Cash Gap ระยะสั้น หรือกลายเป็นความต้องการเงินทุนแบบถาวรแล้ว

ตัวอย่างเช่น

กิจการใช้ OD 800,000 บาทต่อเนื่องเกือบเต็มวงเงินหลายเดือน และทุกครั้งที่เงินเข้าก็ถูกนำออกไปใช้ใหม่ทันทีโดยยอดคงค้างแทบไม่ลด

สถานการณ์นี้ต่างจากธุรกิจที่ใช้ OD 500,000 บาทช่วงต้นเดือน แล้วลดเหลือ 50,000–100,000 บาทเมื่อรายรับเข้าปลายเดือน

สิ่งที่ควรดูจึงไม่ใช่เพียงยอดที่ใช้ ณ วันใดวันหนึ่ง แต่ควรดู “พฤติกรรมของยอดคงค้าง” ตลอดทั้งรอบธุรกิจด้วย

FAQ คำถามที่พบบ่อยเกี่ยวกับสินเชื่อ OD

OD คืออะไร

OD ย่อมาจาก Overdraft หรือวงเงินเบิกเกินบัญชี เป็นวงเงินที่ช่วยให้บัญชีสามารถใช้เงินเกินกว่ายอดคงเหลือภายในขอบเขตที่ได้รับอนุมัติ

วงเงิน OD คืออะไร

คือจำนวนสูงสุดที่ผู้ให้บริการอนุมัติให้บัญชีสามารถเบิกเกินได้ตามเงื่อนไข โดยไม่ได้หมายความว่าธุรกิจต้องใช้วงเงินทั้งหมด

เงินเบิกเกินบัญชีคืออะไร

คือยอดที่กิจการใช้เกินกว่าเงินของตัวเองในบัญชี โดยมีวงเงิน OD รองรับ

สินเชื่อ OD ต่างจากสินเชื่อเงินก้อนอย่างไร

OD เน้นการเบิกใช้ตามความต้องการและลดวงเงินตามเงินที่เข้าบัญชี ส่วนสินเชื่อเงินก้อนจะรับเงินจำนวนหนึ่งออกมาแล้วชำระตามระยะเวลาที่กำหนด

OD คิดดอกเบี้ยจากวงเงินทั้งหมดหรือไม่

ควรตรวจเงื่อนไขของผลิตภัณฑ์แต่ละแห่ง แต่โดยหลักการของ OD ภาระดอกเบี้ยสัมพันธ์กับยอดที่ใช้จริงและระยะเวลาที่มียอดคงค้าง มากกว่าการมองเฉพาะวงเงินที่ได้รับอนุมัติ

OD ไม่มีหลักประกันหมายความว่าไม่ต้องมีผู้ค้ำหรือไม่

ไม่จำเป็นต้องหมายความเช่นนั้น เพราะคำว่าไม่มีหลักประกันมักหมายถึงไม่มีทรัพย์สิน เช่น บ้าน ที่ดิน หรืออาคารมาวางเป็นหลักประกัน ส่วนเงื่อนไขผู้ค้ำหรือกรรมการค้ำขึ้นอยู่กับนโยบายของแต่ละผลิตภัณฑ์

ธุรกิจใหม่ขอ OD ได้หรือไม่

ขึ้นอยู่กับคุณสมบัติและนโยบายของผู้ให้บริการ ธุรกิจที่มีประวัติน้อยควรให้ความสำคัญกับ Statement รายได้จริง เอกสารการค้า และข้อมูลที่ช่วยอธิบายกระแสเงินสดของกิจการ